Các doanh nghiệp và hộ kinh doanh tại Việt Nam sẽ chịu sự điều chỉnh nghiêm ngặt hơn về quy định thuế kể từ ngày 01/7/2026. Luật Quản lý Thuế 2025 đã quy định rõ 10 hành vi bị coi là trốn thuế. Bài viết dưới đây sẽ liệt kê, phân tích rõ từng hành vi và các hậu quả pháp lý liên quan, giúp bạn nắm bắt thông tin đầy đủ và kịp thời thực hiện nghĩa vụ thuế của mình.
1. Danh sách 10 hành vi bị coi là trốn thuế
1.1. Không nộp hồ sơ đăng ký thuế
Hành vi này xảy ra khi cá nhân hoặc tổ chức không hoàn thành nghĩa vụ nộp hồ sơ đăng ký thuế theo đúng thời hạn quy định. Cụ thể:
- Không nộp hồ sơ đăng ký thuế: Điều này có thể dẫn đến việc không ghi nhận thông tin thuế và ảnh hưởng đến quyền lợi và nghĩa vụ của người nộp thuế.
- Nộp hồ sơ khai thuế trễ hạn: Nếu hồ sơ nộp sau 90 ngày kể từ ngày hết hạn nộp hoặc không thực hiện gia hạn đúng quy định, sẽ dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp.
1.2. Không ghi chép trong sổ kế toán
Việc không ghi chép các khoản thu trong sổ kế toán là một trong những hành vi vi phạm nghiêm trọng trong quản lý thuế. Hậu quả của việc này bao gồm:
- Khó khăn trong xác định thu nhập: Thiếu thông tin sẽ làm giảm tính chính xác trong việc tính toán thuế.
- Tăng nguy cơ bị kiểm tra: Cơ quan thuế có thể xác minh và điều tra sâu hơn về tình hình tài chính của hộ kinh doanh.
1.3. Không xuất hóa đơn khi bán hàng
Xuất hóa đơn khi bán hàng hóa hoặc dịch vụ là yêu cầu bắt buộc. Nếu không thực hiện điều này, bạn đang vi phạm.
Ghi sai hoặc không ghi hóa đơn: Ghi giá trên hóa đơn thấp hơn giá trị thực tế cũng bị coi là trốn thuế, gây thiệt hại cho ngân sách nhà nước.
1.4. Sử dụng hóa đơn và chứng từ không hợp pháp
Hành vi này bao gồm việc lợi dụng hóa đơn giả mạo hoặc không hợp lệ để xác nhận chi phí. Cụ thể:
- Hạch toán hàng hóa không hợp lệ: Sử dụng hóa đơn giả để giảm số thuế phải nộp hay tăng số thuế được miễn/hoàn.
- Nguy cơ bị xử lý hình sự: Hành vi này có thể dẫn đến các biện pháp xử lý nghiêm ngặt từ cơ quan thuế và pháp luật.
1.5. Sử dụng chứng từ không đúng bản chất giao dịch
Sử dụng tài liệu không phản ánh đúng giá trị thực tế của giao dịch sẽ bị coi là hành vi trốn thuế.
Ví dụ: Xác định sai số tiền thuế. Việc này có thể dẫn đến việc xác định không chính xác số tiền thuế phải nộp, ảnh hưởng đến các khoản miễn giảm.
1.6. Khai sai về hàng hóa xuất khẩu hoặc nhập khẩu
Nếu bạn khai sai vào hồ sơ thuế liên quan đến hàng hóa xuất khẩu hoặc nhập khẩu mà không tự nguyện khắc phục, bạn sẽ vi phạm quy định pháp luật. Hành động này gồm việc không khai bổ sung sau khi thông quan. Các sai sót này có thể dẫn đến mất thuế cho Nhà nước và xử phạt nặng từ cơ quan chức năng.
1.7. Cố ý không kê khai hoặc khai sai về thuế
Việc không kê khai hoặc khai sai thuế đối với hàng hóa là hành vi nghiêm trọng, có thể dẫn đến bị xử phạt nặng. Tùy vào mức độ nghiêm trọng, cá nhân hoặc tổ chức sẽ đối mặt với các mức phạt khác nhau theo quy định pháp luật.
1.8. Cấu kết để nhập khẩu hàng hóa nhằm trốn thuế
Hành vi cấu kết với tổ chức khác để nhập khẩu hàng hóa có thể xem là vi phạm nghiêm trọng, dẫn đến khả năng bị xử lý hình sự. Cơ quan pháp luật sẽ can thiệp nếu có bằng chứng chứng minh hành vi này vi phạm.
1.9. Sử dụng hàng hóa thuộc đối tượng không chịu thuế không đúng
Việc sử dụng hàng hóa thuộc đối tượng không chịu thuế mà không khai báo chuyển đổi mục đích là vi phạm rõ ràng. Hậu quả của hành vi này dẫn đến bị xử lý thuế nghiêm khắc. Có thể bị yêu cầu nộp thuế theo giá trị hàng hóa đã sử dụng không đúng.
1.10. Không thông báo về ngừng hoạt động kinh doanh
Nếu hộ kinh doanh không thông báo về việc ngừng hoặc tạm ngừng hoạt động với cơ quan thuế, điều này sẽ khiến bị xử phạt vi phạm thuế. Việc không thông báo sẽ dẫn đến việc không hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế trong thời gian tạm ngừng hoạt động.
>>> Xem thêm: Các khoản chi phí trích trước không được trừ thuế TNDN theo Nghị định 320.
2. Hệ quả của các hành vi trốn thuế
Các hành vi trốn thuế không chỉ dẫn đến việc bị xử phạt hành chính mà trong một số trường hợp nghiêm trọng, người vi phạm có thể phải đối mặt với hình phạt tù. Căn cứ theo Điều 200 Bộ luật Hình sự 2015, mức xử phạt tài chính hoặc hình phạt tù có thể áp dụng đối với các trường hợp vi phạm này, đặc biệt là khi số tiền thuế trốn rất cao.
- Phạt tiền: Hành vi bị coi là trốn thuế với số tiền từ 100 triệu đồng trở lên sẽ bị xử phạt với mức tiền từ 100 - 500 triệu đồng hoặc phạt tù từ 3 tháng đến 1 năm tù giam nếu tái phạm.
- Xử phạt hình sự: Nếu hành vi trốn thuế nghiêm trọng hoặc tái diễn, đối tượng vi phạm có thể bị phạt tù từ 1 đến 3 năm. Trong các trường hợp kháng cáo hoặc cấu kết với người khác để trốn thuế, hình phạt có thể gia tăng.
3. Biện pháp kiểm soát
Chính phủ và các cơ quan thuế cần quản lý chặt chẽ và điều chỉnh những quy định hợp lý nhằm hạn chế tối đa hành vi trốn thuế. Một số biện pháp có thể áp dụng bao gồm:
- Tăng cường kiểm tra và giám sát: Cần có sự phối hợp tốt giữa các cơ quan thuế để kiểm tra hợp lý các hồ sơ kê khai thuế. Sự giám sát thường xuyên sẽ giúp phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm.
- Nâng cao ý thức của người nộp thuế: Các khóa đào tạo, hội thảo về nghĩa vụ thuế và lợi ích của việc kê khai đầy đủ có thể giúp nâng cao ý thức của người nộp thuế. Hộ kinh doanh nên nhận thức rõ rằng việc kê khai đúng sẽ bảo vệ quyền lợi và tránh rủi ro về pháp lý.
- Số hóa quy trình kê khai: Các công nghệ hiện đại cần được áp dụng để tự động hóa quy trình kê khai thuế, giảm thiểu tối đa các thủ tục rườm rà, từ đó giảm thiểu sai sót của người nộp thuế.
>>> Xem thêm: Chuyển đổi từ thuế khoán sang kê khai: Hộ kinh doanh có bị xử phạt không?
Kết luận
Việc nhận biết các hành vi bị coi là trốn thuế và những quy định đi kèm sẽ giúp các hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh thực hiện đúng nghĩa vụ thuế của mình mà không gặp rắc rối với pháp luật. Quy định luật thuế mới từ 01/7/2026 áp dụng sẽ tăng cường khả năng minh bạch và chính xác trong hoạt động thu thuế, đồng thời bảo vệ quyền lợi của người nộp thuế.
Nếu bạn cần tư vấn và hỗ trợ trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế hoặc gặp khó khăn trong các thủ tục hành chính liên quan, hãy liên hệ với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo số hotline 0966.22.7979 hoặc ghé thăm văn phòng trực tiếp. Đội ngũ chuyên viên của chúng tôi sẵn sàng hỗ trợ bạn một cách nhanh chóng và chính xác, đảm bảo rằng mọi vấn đề pháp lý của bạn được giải quyết hiệu quả và đúng quy định. Chúng tôi cam kết đồng hành cùng bạn trong mỗi bước đi, giúp bạn an tâm trong việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình.
>>> Xem thêm: Miễn Thuế thu nhập doanh nghiệp 3 năm: Đối tượng và Điều kiện cần biết.
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
1. Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
2. Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Cát Linh, quận Đống Đa, Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com
Tin cùng chuyên mục
