Sử dụng chữ ký điện tử trong thực hiện thủ tục tố tụng và hành chính tư pháp trên môi trường số từ 01/03/2026

04/03/2026

Ngày 01/03/2026 sẽ đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong việc ứng dụng công nghệ số vào quá trình tố tụng và hành chính tư pháp tại Việt Nam. Nghị quyết 01/2026/NQ-HĐTP đã quy định rõ ràng về việc sử dụng chữ ký điện tử, giúp cải thiện tính hiệu quả và minh bạch của hệ thống pháp luật. Dưới đây là tổng quan chi tiết về nội dung này.

1. Nghị quyết 01/2026/NQ-HĐTP: Nội dung chính

1.1. Ngày thực thi

Nghị quyết 01/2026/NQ-HĐTP được ban hành vào ngày 15/01/2026 và chính thức có hiệu lực từ ngày 01/03/2026. Nghị quyết này hướng dẫn cụ thể việc sử dụng chữ ký điện tử trong các thủ tục tố tụng và hành chính tư pháp, nhằm tối ưu hóa quy trình pháp lý.

1.2. Mục đích của nghị quyết

Tăng cường hiệu quả: Việc sử dụng chữ ký điện tử giúp giảm thiểu thời gian xử lý hồ sơ cũng như chi phí liên quan đến các thủ tục tố tụng. Điều này góp phần rút ngắn quy trình và nâng cao hiệu suất làm việc của cơ quan tư pháp.
Bảo vệ quyền lợi: Nghị quyết đảm bảo rằng quyền lợi hợp pháp của cá nhân và tổ chức tham gia vào quá trình pháp lý được bảo vệ, giúp tạo dựng lòng tin vào hệ thống tư pháp.
Đổi mới công nghệ: Thúc đẩy việc áp dụng công nghệ thông tin vào lĩnh vực tố tụng sẽ giúp nâng cao năng lực quản lý và cải cách hành chính, đồng thời khuyến khích sự phát triển bền vững của hệ thống pháp luật.

2. Quy định về chữ ký điện tử

2.1. Sử dụng chữ ký điện tử

Chữ ký số chuyên dùng: Tòa án và các cơ quan có thẩm quyền phải sử dụng chữ ký số chuyên dùng công vụ được cấp bởi cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Điều này giúp đảm bảo tính toàn vẹn và bảo mật của thông tin trong các giao dịch.
Chữ ký điện tử: Các cá nhân và tổ chức khi thực hiện giao dịch với Tòa án có thể sử dụng chữ ký điện tử chuyên dùng bảo đảm an toàn hoặc chữ ký số. Những chữ ký này có giá trị pháp lý tương đương chữ ký của cá nhân trong văn bản giấy, mang đến sự tiện lợi trong các thủ tục pháp lý.

2.2. Trách nhiệm quản lý

Quản lý và sử dụng: Tòa án và các cơ quan liên quan có trách nhiệm quản lý và sử dụng chữ ký điện tử theo các quy định của Luật Giao dịch điện tử, nghị quyết này và các quy định pháp luật có liên quan khác.
Tuân thủ quy định: Việc sử dụng chữ ký điện tử phải tuân thủ đầy đủ các quy định về tính chính xác và tính hợp pháp của các giao dịch diễn ra trên môi trường số.

Sử dụng chữ ký điện tử trong thực hiện thủ tục tố tụng và hành chính tư pháp trên môi trường số

>>> Xem thêm: Hướng dẫn chi tiết cách tra cứu mã định danh điện tử bất động sản.

3. Điều kiện tham gia thủ tục tố tụng và hành chính tư pháp

3.1. Yêu cầu cơ bản

Theo Điều 5 của Nghị quyết 01/2026/NQ-HĐTP, các cơ quan, tổ chức và cá nhân tham gia thủ tục tố tụng trên môi trường số phải đảm bảo các yêu cầu sau:

Cam kết tuân thủ: Các bên liên quan phải cam kết thực hiện theo quy trình đã được ban hành bởi Tòa án nhân dân tối cao và hướng dẫn của nghị quyết, đảm bảo sự thống nhất trong quá trình thực hiện.
Sử dụng chữ ký điện tử: Các cơ quan, tổ chức và cá nhân phải có hệ thống chữ ký điện tử đạt tiêu chuẩn kỹ thuật và mức độ xác thực phù hợp với loại giao dịch được thực hiện, từ đó bảo đảm tính hợp lệ trong các giao dịch pháp lý.

3.2. Nguyên tắc thực hiện

Phù hợp với quy định pháp luật: Tất cả các thủ tục tố tụng phải tuân thủ các quy định của pháp luật về tố tụng và giao dịch điện tử, nhằm đảm bảo tính hợp pháp trong từng bước thực hiện.
Giá trị pháp lý: Thủ tục tố tụng và hành chính tư pháp thực hiện trên môi trường số sẽ có giá trị pháp lý tương đương như thực hiện trên văn bản giấy, tạo ra sự nhất quán trong quy định pháp luật.
Bảo mật và an ninh mạng: Các giao dịch phải tuân thủ các tiêu chuẩn bảo mật, đảm bảo an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân của các bên tham gia.

4. Trách nhiệm của cơ quan, tổ chức và cá nhân

4.1. Trách nhiệm chung

Tính chính xác thông tin: Cá nhân và tổ chức phải chịu trách nhiệm về tính chính xác và tính hợp pháp của thông tin đã kê khai trong quá trình thực hiện thủ tục.
Theo dõi và phản hồi: Các đơn vị cần chủ động theo dõi, cập nhật và phản hồi các thông tin liên quan với Tòa án trong quá trình giải quyết vụ án.

4.2. Thay đổi phương thức

Quyền lựa chọn phương thức: Cơ quan, tổ chức và cá nhân có quyền lựa chọn phương thức thực hiện thủ tục. Tuy nhiên, không được thay đổi phương thức lựa chọn trong quá trình giải quyết vụ án mà không có lý do chính đáng.
Thực hiện theo quy định: Nếu không có lý do hợp lệ, bất kỳ thay đổi nào về phương thức thực hiện sẽ không được chấp nhận và có thể ảnh hưởng đến hiệu quả của quá trình tố tụng.

Sử dụng chữ ký điện tử trong thực hiện thủ tục tố tụng và hành chính tư pháp trên môi trường số

>>> Xem thêm: Hồ sơ điện tử được gắn mã định danh: Cán bộ, công chức sẽ có một hồ sơ duy nhất từ 01/7/2026.

Kết luận

Việc sử dụng chữ ký điện tử trong thực hiện thủ tục tố tụng và hành chính tư pháp là bước tiến quan trọng trong xu hướng chuyển đổi số tại Việt Nam. Nó không chỉ giúp tăng cường hiệu quả và tính minh bạch mà còn bảo vệ quyền lợi của các bên tham gia.

Nếu bạn cần thêm thông tin hoặc hỗ trợ về các vấn đề pháp lý liên quan đến chữ ký điện tử, hãy liên hệ với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo số hotline 0966.22.7979 hoặc ghé thăm văn phòng trực tiếp. Chúng tôi cung cấp dịch vụ công chứng và tư vấn pháp lý chuyên nghiệp, luôn sẵn sàng đồng hành và hỗ trợ bạn trong mọi khía cạnh để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của bạn.

>>> Xem thêm: Triển khai công chứng điện tử khi thực hiện thủ tục đất đai - Nghị định 20/2026/NĐ-CP.

VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ

Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà

VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012 (có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội) dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:

1. Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.

2. Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.

3. Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.

4. Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.

5. Xem thêm…